هشدار یک پژوهشگر اعتیاد درباره تداوم باورهای غلط و انتقال الگوی مصرف مواد مخدر در خانواده‌هاپدربزرگ پادرد داشت، پدر کمردرد؛ نوه هم گرفتار تریاک شد!">
هشدار یک پژوهشگر اعتیاد درباره تداوم باورهای غلط و انتقال الگوی مصرف مواد مخدر در خانواده‌هاپدربزرگ پادرد داشت، پدر کمردرد؛ نوه هم گرفتار تریاک شد!">پیام کاسپین – مصرف تریاک در برخی خانواده‌های ایرانی، گاهی از یک باور قدیمی درباره تسکین درد آغاز می‌شود و به عادتی خطرناک در نسل‌های بعد تبدیل می‌شود. یک درمانگر و پژوهشگر اعتیاد با اشاره به نقش الگوهای خانوادگی، دسترسی آسان و خوددرمانی، نسبت به تداوم این چرخه هشدار داده است.
به گزارش پیام کاسپین، اعتیاد همیشه از یک تصمیم فردی و ناگهانی آغاز نمی‌شود؛ گاهی ریشه آن را باید در باورها و رفتارهایی جست‌وجو کرد که سال‌ها در محیط خانواده تکرار شده‌اند.
سعید صفاتیان، درمانگر و پژوهشگر اعتیاد، در گفت‌وگویی درباره وضعیت مصرف تریاک در ایران، یکی از عوامل مهم گسترش این ماده را عادی‌سازی مصرف در خانواده‌ها عنوان کرده است.
به گفته او، در گذشته که دسترسی به پزشک و خدمات درمانی برای همه افراد امکان‌پذیر نبود، برخی خانواده‌ها برای تسکین دردهای جسمی به مصرف تریاک روی می‌آوردند. این رفتار به‌تدریج در قالب یک باور عامیانه شکل گرفت؛ به‌گونه‌ای که پدربزرگ مصرف تریاک را به دلیل پادرد توجیه می‌کرد و پدر خانواده نیز با عنوان کمردرد به مصرف آن ادامه می‌داد.
در چنین شرایطی، نسل جوان نیز ممکن است مصرف این ماده را رفتاری عادی یا حتی راهی برای کاهش درد تصور کند؛ موضوعی که می‌تواند زمینه‌ساز تداوم اعتیاد در خانواده‌ها باشد.
دسترسی آسان و خوددرمانی؛ دو عامل مؤثر در مصرف تریاک
صفاتیان، همسایگی ایران با افغانستان، قاچاق مواد مخدر، دسترسی نسبتاً آسان به تریاک و قیمت آن در مقایسه با برخی مواد دیگر را از عوامل مؤثر در میزان مصرف این ماده می‌داند.
او همچنین معتقد است باور به خاصیت تسکین‌دهندگی تریاک همچنان در بخشی از جامعه وجود دارد؛ در حالی که مصرف خودسرانه این ماده نه‌تنها درمان درد محسوب نمی‌شود، بلکه می‌تواند به وابستگی و آسیب‌های جدی جسمی منجر شود.
تریاک چه عوارضی برای مصرف‌کنندگان دارد؟
مصرف تریاک می‌تواند سلامت جسمی و روانی افراد را تحت تأثیر قرار دهد. وابستگی، اختلالات تنفسی، مشکلات گوارشی، افزایش خطر مسمومیت و اوردوز و آسیب به روابط خانوادگی و وضعیت اقتصادی از جمله پیامدهای مصرف این ماده است.
همچنین مصرف خوراکی تریاک به دلیل خطر مسمومیت و جذب مواد مؤثره، می‌تواند عوارض جدی و حتی تهدیدکننده حیات داشته باشد.
جوانان ۲۵ تا ۳۵ سال در کانون توجه
این پژوهشگر اعتیاد، جوانان ۲۵ تا ۳۵ سال را از گروه‌های قابل توجه در میان مصرف‌کنندگان تریاک معرفی کرده است.
با این حال، متخصصان حوزه سلامت تأکید می‌کنند که تریاک ماده‌ای بی‌خطر یا جایگزینی ایمن برای سایر مواد مخدر نیست و هرگونه مصرف غیردرمانی آن می‌تواند پیامدهای جدی به دنبال داشته باشد.
قیمت یک کیلو تریاک؛ از ۲۰۰ تا ۵۰۰ میلیون تومان
صفاتیان در بخش دیگری از این گفت‌وگو، قیمت هر کیلوگرم تریاک در بازار غیرقانونی را حدود ۲۰۰ تا ۵۰۰ میلیون تومان اعلام کرده است؛ ارقامی که به گفته او با توجه به محل عرضه و نوع محصول متفاوت است.
چگونه زنجیره اعتیاد در خانواده‌ها متوقف می‌شود؟
کارشناسان حوزه پیشگیری معتقدند مقابله با عادی‌سازی مصرف مواد مخدر در خانواده‌ها، آموزش نسل جوان، مراجعه به پزشک برای درمان دردهای مزمن و دسترسی به خدمات مشاوره و درمان اعتیاد، از مهم‌ترین راهکارهای پیشگیری است.
واقعیت این است که اعتیاد سرنوشت قطعی هیچ خانواده‌ای نیست؛ اما تکرار باورهای غلط و مشاهده رفتارهای پرخطر در محیط خانه می‌تواند زمینه‌ساز شکل‌گیری یک چرخه آسیب‌زا شود.
