محمدمهدی احمدی در آیین اختتامیه جشنواره فرهنگی و هنری دانشگاه شمال آمل اظهار کرد: عاشورا صرفاً یک رویداد تاریخی نیست، بلکه فرهنگی سرشار از مفاهیم اخلاقی و معنوی است و هنر ظرفیت آن را دارد که این مفاهیم را متناسب با زبان و نیاز هر نسل بازآفرینی و منتقل کند.
وی با بیان اینکه تاریخ بیشتر بر روایت رخدادها تمرکز دارد، افزود: هنر علاوه بر بازنمایی واقعه، میتواند فضای حاکم بر آن، عواطف و احساسات شخصیتها و پیامهای انسانی عاشورا را به مخاطب منتقل کند؛ از همین رو، در بسیاری از موارد زبان هنر تأثیرگذاری بیشتری از بیان مستقیم و خطابه دارد.
مشاور عالی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، ایجاد ارتباط حسی با مخاطب را یکی از مهمترین ظرفیتهای هنر عاشورایی دانست و گفت: تعزیه، موسیقی، نقاشی و هنرهای نمایشی با ایجاد فضایی ملموس، مخاطب را از سطح دریافت اطلاعات تاریخی فراتر برده و با حالوهوای عاشورا همراه میکنند.
احمدی با اشاره به جایگاه تعزیه و نقاشیهای قهوهخانهای در فرهنگ عاشورایی ادامه داد: در تعزیه، عناصری مانند موسیقی، طبل، آواها و شیوه اجرای نمایشی، ابعاد احساسی واقعه را به مخاطب منتقل میکنند؛ ابعادی که ممکن است در یک روایت صرفاً تاریخی کمتر دیده شود.
وی جهانی بودن زبان هنر را از دیگر ویژگیهای آن برشمرد و تصریح کرد: هنر برای انتقال احساس نیازمند ترجمه کلمات نیست و احساسات انسانی میتواند میان انسانها با فرهنگها و زبانهای متفاوت ارتباط برقرار کند.
مشاور عالی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی با اشاره به اثر «عصر عاشورا» اثر محمود فرشچیان اظهار کرد: این اثر هنری بدون نیاز به توضیح و ترجمه، مخاطب را با فضای عاطفی عاشورا مواجه میکند و نشان میدهد که هنر چگونه میتواند مفاهیم و احساسات را به صورت مستقیم منتقل کند.
احمدی همچنین به فیلم «روز واقعه» اشاره کرد و گفت: آثار هنری میتوانند با روایتهای تأثیرگذار، حساسیت مخاطب را نسبت به مفاهیمی همچون امامت، ولایت، ظلم و انحراف اجتماعی افزایش دهند و زمینه ارتباط عمیقتر جامعه با پیامهای عاشورا را فراهم کنند.
وی بازآفرینی فرهنگ عاشورا برای نسلهای مختلف را از دیگر رسالتهای هنر دانست و افزود: در دورههای گذشته تعزیه، نقاشی و نوحهسرایی ابزارهای اصلی انتقال این فرهنگ بودند و امروز نیز سینما، گرافیک، موسیقی، هنرهای تجسمی و هنرهای نمایشی از ظرفیت بالایی برای بازنمایی این مفاهیم برخوردارند.
احمدی بر ضرورت توجه هنرمندان به تحولات فرهنگی جامعه تأکید کرد و گفت: هنر عاشورایی باید زبان زمانه خود را بشناسد و با بهرهگیری از قالبهای مورد توجه نسل جدید، ارزشهای انسانی و اخلاقی عاشورا را به شکلی جذاب و اثرگذار منتقل کند.
وی خاطرنشان کرد: در دورههایی که مقابله با ظلم و استبداد به مطالبهای عمومی تبدیل شده، هنر نیز با استفاده از ظرفیتهای حماسی، مفاهیم مبارزه با ظلم و استبداد را از فرهنگ عاشورا دریافت و به جامعه منتقل کرده است.
مشاور عالی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی با بیان اینکه هنر عاشورایی نباید از تحولات جامعه فاصله بگیرد، گفت: یکی از مهمترین کارکردهای این هنر، تقویت فضایل اخلاقی در جامعه است؛ زیرا همزمان با پیشرفت فناوری، در برخی عرصهها شاهد افزایش فردگرایی و کاهش توجه به ارزشهای اخلاقی هستیم.
احمدی با اشاره به مفاهیمی همچون فداکاری، وفاداری، آزادگی و ایستادگی در برابر ظلم افزود: هنر میتواند این ارزشها را دوباره در کانون توجه جامعه قرار دهد و آنها را به بخشی از زندگی و فرهنگ نسلهای جدید تبدیل کند.
وی تأکید کرد: فرهنگ عاشورا سرشار از درسهای اخلاقی است و رفتار امام حسین(ع) و یاران ایشان جلوههایی برجسته از وفاداری، ایثار، آزادگی و انسانیت را به نمایش میگذارد که هنر میتواند با بازنمایی درست آنها، این ارزشها را در حافظه فرهنگی جامعه ماندگار کند.
احمدی گفت: هنر عاشورایی میتواند در جستوجوی معنای گمشده در جامعه نقشآفرین باشد و با برجسته کردن فضایل اخلاقی و انسانی، به کاهش بخشی از آسیبها و کاستیهای فرهنگی و اخلاقی کمک کند.
- منبع خبر : ایرنا
