پیام کاسپین _ مازندران با برخورداری از ظرفیت‌های گسترده در حوزه کشاورزی، گردشگری، تجارت، شیلات و موقعیت راهبردی در حاشیه دریای خزر، همچنان با چالش‌هایی در مسیر تبدیل این مزیت‌ها به ثروت پایدار و اشتغال مولد مواجه است؛ موضوعی که به باور شروین خانپور، استراتژیست اقتصادی، بیش از هر چیز به تحول در حکمرانی اقتصادی، توسعه زنجیره‌های ارزش و عبور از مدیریت آمارمحور نیاز دارد.

به گزارش پیام کاسپین، شروین خانپور، استراتژیست اقتصادی، کارشناس روابط اقتصادی بین‌الملل، فعال حوزه کارآفرینی و اشتغال‌زایی، مدرس اقتصاد و مدیریت و رئیس کمیته اشتغال‌زایی و کارآفرینی بنیاد ایران یاران جوان استان مازندران، در یادداشتی تحلیلی با عنوان «مازندران؛ استان برخوردار با اقتصاد کمتر از ظرفیت»، به بررسی چالش‌ها، فرصت‌ها و راهکارهای تحول اقتصادی و اشتغال‌زایی در این استان پرداخته است.

خانپور در این یادداشت با تأکید بر اینکه مسئله اصلی اقتصاد مازندران فقدان ظرفیت نیست، بلکه شکاف میان ظرفیت‌های بالقوه و عملکرد بالفعل اقتصادی است، معتقد است مزیت‌های جغرافیایی، کشاورزی، گردشگری، صنعتی و انسانی استان هنوز به‌درستی به ارزش افزوده، سرمایه‌گذاری پایدار، صادرات رقابت‌پذیر و فرصت‌های شغلی باکیفیت تبدیل نشده‌اند.

وی با اشاره به شاخص‌های بازار کار مازندران تأکید می‌کند که نرخ بیکاری به‌تنهایی نمی‌تواند معیار دقیقی برای سنجش سلامت بازار کار باشد و شاخص‌هایی همچون کیفیت اشتغال، درآمد واقعی، امنیت شغلی، بهره‌وری، مشارکت اقتصادی و ماندگاری کسب‌وکارها نیز باید مورد توجه قرار گیرند.

این فعال حوزه کارآفرینی، یکی از مهم‌ترین موانع توسعه اقتصادی استان را فعالیت جزیره‌ای بخش‌های مختلف اقتصادی و ضعف زنجیره‌های ارزش می‌داند و معتقد است مازندران باید از اقتصاد مبتنی بر فروش محصولات خام به سمت فرآوری، صنایع تبدیلی، بسته‌بندی، برندسازی، لجستیک و صادرات حرکت کند.

خانپور همچنین با انتقاد از رویکردهای صرفاً آماری در سیاست‌گذاری اشتغال، تأکید دارد که صدور مجوز و پرداخت تسهیلات لزوماً به معنای ایجاد کسب‌وکار موفق نیست و معیار واقعی ارزیابی برنامه‌های اشتغال‌زایی باید نرخ بقای بنگاه‌ها، رشد درآمد، بهره‌وری، توسعه بازار و ماندگاری فرصت‌های شغلی باشد.

در بخش دیگری از این یادداشت، امنیت سرمایه‌گذاری و ضرورت ایجاد نظام یکپارچه مدیریت سرمایه‌گذاری از جمله پیش‌شرط‌های توسعه اقتصادی استان معرفی شده است؛ سازوکاری که بتواند موانع اداری و اجرایی پروژه‌ها را برطرف کرده و مسیر سرمایه‌گذاری را از مرحله شناسایی فرصت تا بهره‌برداری تسهیل کند.

نویسنده همچنین با اشاره به ظرفیت‌های مازندران در حوزه اقتصاد دریامحور، تجارت منطقه‌ای، گردشگری تخصصی و اقتصاد دیجیتال، توسعه دیپلماسی اقتصادی با کشورهای حوزه خزر و اوراسیا را یکی از فرصت‌های مهم پیش‌روی استان می‌داند.

از دیگر محورهای مطرح‌شده در این یادداشت می‌توان به ضرورت پیوند دانشگاه با صنعت و بازار کار، تدوین نقشه جامع فرصت‌های اشتغال و سرمایه‌گذاری شهرستان‌ها، ایجاد بانک پروژه‌های آماده سرمایه‌گذاری، اصلاح الگوی تأمین مالی کارآفرینی، توسعه کسب‌وکارهای سبز و تقویت شبکه سرمایه‌گذاری و کارآفرینی جوانان اشاره کرد.

خانپور در ادامه، نقش نهادهای مدنی و تشکل‌های تخصصی را در عبور از فعالیت‌های مقطعی و رویدادمحور و حرکت به سمت توانمندسازی جوانان، اتصال ایده‌ها به سرمایه و ایجاد فرصت‌های شغلی پایدار مهم ارزیابی کرده است.

وی در جمع‌بندی این یادداشت، مازندران را نیازمند یک قرارداد جدید اقتصادی میان دولت، بخش خصوصی، دانشگاه‌ها، نهادهای مدنی و نسل جوان دانسته و تأکید کرده است که آینده اقتصادی استان با نسخه‌های گذشته و برنامه‌های مقطعی ساخته نخواهد شد.

به اعتقاد این استراتژیست اقتصادی، عبور از اقتصاد مبتنی بر ظرفیت‌های استفاده‌نشده به اقتصادی رقابت‌پذیر، نیازمند اصلاح ساختارهای تصمیم‌گیری، سرمایه‌گذاری هدفمند، افزایش بهره‌وری، بازارسازی و حکمرانی یکپارچه اقتصادی است.

خانپور در پایان تأکید می‌کند: «مسئله مازندران نداشتن فرصت نیست؛ مسئله، نداشتن سازوکار کافی برای تبدیل فرصت به ثروت و تبدیل ثروت به رفاه عمومی است.»

به قلم: شروین خانپور

استراتژیست اقتصادی و رئیس کمیته اشتغال‌زایی و کارآفرینی بنیاد ایران یاران جوان استان مازندران

print

حسن مرادپور
خبرنگارحسن مرادپور